haitaynamkg

Tổng hợp kiến thức nhân loại

Ngọn sóng mới của điện ảnh Lào

----------------------------------------------------------------------------------------------------
(Haitaynamkg) Với sự giúp đỡ của Thái Lan, những nhà làm phim trẻ Lào đã và đang cố gắng đưa ánh sáng quay trở lại các rạp chiếu phim ở đất nước triệu voi.
Thức tỉnh
Hàng thập kỷ nay, đèn trong các rạp chiếu phim ở Lào luôn tắt, các rạp chiếu phim hoàn toàn chìm trong bóng tối và một từ vốn rất quen thuộc, thể hiện sự chuyên nghiệp của điện ảnh như “diễn viên” chưa từng hiện diện, thậm chí cho đến tận ngày nay vẫn không hề tồn tại. Quá nhiều năm, người láng giềng Thái Lan đã giúp nhân dân Lào giải trí bằng cách cung cấp chủ yếu các phim điện ảnh và truyền hình dài tập. Những sản phẩm văn hóa đó được nhập khẩu vào Lào thông qua đường du lịch hoặc buôn lậu, qua sóng truyền hình vệ tinh. Sự thống trị của điện ảnh và truyền hình Thái Lan đã khiến người dân Lào hầu như quên mất rằng xem một bộ phim Lào là như thế nào?
Poster_phim_Good_Morning_Luang_Prabang
Poster phim Good Morning Luang Prabang.
Tuy nhiên, mọi việc rồi cũng đã qua, đã có sự thay đổi. Các nghệ sỹ và nhà làm phim trẻ của Lào đã rất nỗ lực để mang ánh sáng trở lại các phòng chiếu phim của Lào. Đầu năm 2012, cuốn phim kinh dị dã sử Lào đầu tiên được trình chiếu tại quê hương của nó, tạo nên một đám đông trẻ trung và mang tới cảm giác thú vị của một hoạt động chiếu phim như ở bất cứ quốc gia nào khác trên thế giới. Cùng thời điểm đó, một đoạn phim hài lãng mạn của đạo diễn Thái – Lào xuất hiện trên Youtube. Bộ phim được quay hoàn toàn ở Lào, có sự tham gia của các diễn viên Lào nghiệp dư đã tạo nên dấu ấn mạnh mẽ từ Vientiane tới Pak Xe.
Ngoài ra còn có những tác động tích cực khác nữa cho điện ảnh Lào. Điển hình là trong các năm 2010 và 2011, Liên hoan phim Luang Prabang (Luang Prabang Film Festival) đã có những cố gắng nhất định tạo nên sự nhiệt tình mới mẻ và niềm hy vọng thật sự rằng Lào đã sẵn sàng bắt đầu với nền công nghiệp sản xuất phim. Liên hoan phim do Gabriel Kuperman, một người Mỹ đã từng sống ở Luang Prabang điều hành. Đây là một nỗ lực cố gắng hết sức để củng cố bản sắc dân tộc trong mối liên hệ với vùng miền. Liên hoan phim năm 2011 đã trình chiếu 3 bộ phim Lào, các chương trình bên lề là những phim của các nước Đông Nam Á khác.
Poster_phim_Noi_chan_troi
Poster phim Nơi chân trời.
Những người tiên phong
Trong khi đó, Thái Lan, trực tiếp hoặc gián tiếp đóng một vai trò quan trọng vào giai đoạn đầu “sự thức tỉnh” của điện ảnh Lào. Diễn viên Ananda Everingham là người Úc gốc Lào, hiện đang làm việc ở Thái Lan, vốn dĩ lâu nay bị nhầm là có “một nửa Thái”, đã tích cực nhờ sức ảnh hưởng của mình để có nhiều hơn những dự án phim được thực hiện tại Lào. Hiện tại, Anada đã tiến hành bàn bạc với một số nhà làm phim Lào về các dự định của họ, mặc dù chưa có gì là cụ thể. “Có vẻ như là sẽ có tiến triển mặc dù nhìn chung là không sáng lạn, thú vị như ở Bangkok, nhưng hy vọng là chúng tôi có thể bắt đầu một cái gì đó. Đây chính là thời điểm thuận lợi, và đó là lý do vì sao tôi làm một bộ phim ở đây” – Panumas Deesatha, đạo diễn bộ phim hài sắp khởi chiếu có tựa đề Hak Um Lum (tiếng Anh có nghĩa là Love – Tình yêu) cho biết.
Panumas là một thành viên của nhóm các nhà làm phim và hoạt động truyền thông trẻ tuổi chuyên nghiệp, những người đã cùng nhau xây dựng và củng cố hình ảnh làn sóng Lào mới (Lao new wave). Người sáng lập nhóm là Anysay Keola, tác giả của bộ phim Plai Tang (Nơi chân trời) vốn là bộ phim Lào đầu tiên kể câu chuyện có liên quan đến súng ống, bạo lực và các cô gái trong các trang phục hiện đại thay vì mặc đồ truyền thống. Cả Panumas và Anysay đều đã có những mối liên lệ chặt chẽ với Thái Lan và trên thực tế, cảm quan làm phim của họ bị ảnh hưởng lớn bởi quá trình tiếp xúc và trải nghiệm với điện ảnh Thái Lan hiện đại. Panumas có hộ chiếu đăng ký ở Thái Lan và học tại đại học Rangsit dù vẫn sống ở Vientiane với gia đình của mình. Anysay cũng thế, đến từ thủ đô của Lào, nhưng hiện tại đang hoàn tất bằng thạc sỹ chuyên ngành làm phim ở đại học Chulalongkorn. Phim kinh dị Plai Tang là tác phẩm tốt nghiệp của Anysay.
Đề cập đến phong trào điện ảnh tiên phong những năm 1960, Anysay, 29 tuổi, nói: “Đó là cách nói đùa một chút khi gọi nhóm chúng tôi là Làn sóng Lào mới. Hãy xem như đây giống như Làn sóng Pháp mới ra đời những năm 1960. Chúng tôi không có ý định hình một ngôn ngữ điện ảnh mới giống như người Pháp đã làm. Chúng tôi không thể làm được điều đó mà chỉ muốn hướng đến một sự khác biệt so với nền điện ảnh thuộc về Làn sóng Lào cũ vốn chỉ sản xuất những bộ phim mang tính tuyên truyền hoặc đề cập đến sự bi kịch. Tôi nghĩ rằng chúng tôi có thể đem đến một sự đa dạng. Ý tưởng của nhóm chúng tôi là muốn cho mọi người thấy những nhà làm phim Lào cũng có thể làm ra những bộ phim Lào phục vụ khán giả Lào”.
Canh_trong_phim_Good_Morning_Luang_Prabang
Cảnh trong phim Good Morning Luang Prabang.
Bộ phim Plai Tang kể về một cuộc báo thù, trong đó, hai người đàn ông gắn số phận của họ vào nhau trong một cuộc gặp gỡ sinh tử. Phim đã trình chiếu tại 3 rạp chiếu ở Lào, tại Vientiane, Savannakhet và Pak Xe thu về 300.000 baht (giá vé xem phim được bán với giá 50baht). Anysay coi như đó là thành công đáng kể. Plai Tang được giới thiệu ở Liên hoan phim quốc tế Hua Hin Thái Lan vào tháng 1/2012 và tiếp tục xuất hiện  tại Câu lạc bộ phóng viên nước ngoài. Tuy nhiên, đóng góp lớn hơn cả của bộ phim do Anysay làm đạo diễn chính là việc nó đã thuyết phục được người dân trong cả nước rằng ý tưởng làm một bộ phim Lào, phát hành tại thị trường trong nước hoàn toàn không phải là không thể.
Sau khi trình chiếu, một công ty ở Lào đã đề nghị hỗ trợ kinh phí để nhóm làm phim của Anysay thực hiện một bộ phim khác và Hak Um Lum -  phim hài xoay quanh mối quan hệ lãng mạn của các cặp tình nhân - đã được sản xuất. Trong bộ phim mới, Anysay đứng tên trong vai trò dựng phim và đạo diễn Panumas đã chọn một số ca sỹ, người mẫu đảm nhận các vai chính trong phim kể từ khi Lào không có diễn viên chuyên nghiệp hoặc ít nhất là vẫn chưa có từ nhiều năm qua.
Bức tranh sẽ tươi sáng
Nửa cuối của thế kỷ 20, sau khi Đảng Cộng sản Lào được thành lập, điện ảnh Lào vẫn còn khá non kém, không tiếp cận được với khu vực và được sử dụng như một kênh tuyên truyền về tinh thần và ý thức hệ hơn là thực hiện chức năng giải trí. Sau này, một số bộ phim đã được thực hiện vẫn chủ yếu là mang thông điệp tuyên truyền. Một vài phim được làm với sự giúp đỡ của Việt Nam. Một trong những bộ phim tiêu biểu của Lào trong vòng 30 năm qua là Bua Daeng (Sen hồng), một phim phản ảnh thực tế xã hội về cuộc chiến đấu của một gia đình trong thời kỳ chiến tranh.
Doan_lam_phim_Noi_chan_troi
Đoàn làm phim Nơi chân trời.
Để có thể làm một bộ phim ở Lào, các nhà làm phim cần phải được cấp phép. Khi Anysay chuẩn bị thực hiện Plai Tang, anh phải đưa ra giấy phép quay phim và hồi đầu đã bị từ chối vì kịch bản có những cảnh tương đối bạo lực. Nhưng đạo diễn đã thuyết phục rằng đây chỉ là một phim của sinh viên và anh hoàn thành nó chỉ với mục đích có được nhận xét kết quả học tập từ phía các giáo sư chứ không có ý định công chiếu. Cuối cùng thì biện hộ của Anysay cũng được chấp nhận. Cục điện ảnh Lào thậm chí đã cho phép bộ phim được trình chiếu với điều kiện Anysay có chỉnh sửa một chút phần kết của phim và làm mờ tất cả những khẩu súng trong phim.
“Cấp trên đã thấy rằng bộ phim hoàn toàn không cổ xúy cho bạo lực, họ đã thức thời hơn” – Anysay vui mừng cho biết. Anh nói thêm: “Nhưng họ yêu cầu tôi thay đổi phần kết để nhân vật phản diện phải bị đi tù, tôi chấp nhận bởi vì tôi muốn bộ phim được công chiếu tại các rạp. Đây là bộ phim Lào đầu tiên kể về những người đàn ông xăm mình, đeo khoen tai mang súng và có những cảnh bạo lực. Họ đã chấp nhận tất cả những điều này, do vậy tôi nghĩ mình cũng nên làm theo ý họ để có được sự thỏa hiệp”.
Giống như hầu hết các công dân Lào, Anysay lớn lên chủ yếu cùng với những bộ phim Thái được chiếu nhan nhản trên truyền hình. Và theo anh, cũng giống như người Thái, người Lào cũng thích xem phim hài, phim kinh dị và phim hành động hơn. Đây cũng là những nội dung thường xuất hiện trên truyền hình Lào và một vài phim điện ảnh công chiếu trên truyền hình. Nhưng nhóm Làn sóng Lào mới đã tạo thời điểm mang tính bước ngoặt để có thể dẫn đến tình hình tốt đẹp như hiện nay nhờ bộ phim hợp tác Thái – Lào năm 2008 có tựa đề Sabaidee Luang Prabang (Good Morning, Luang Prabang). Đây là bộ phim do đạo diễn người Thái Lan Sakchai Deenan thực hiện, với sự hợp tác đầu tư của hai công ty Lào và Thái Lan. Diễn viên Anada Everingham vào vai một nhiếp ảnh gia Lào, có chuyến đi qua nhiều quốc gia khác nhau, gặp gỡ và yêu một cô gái Lào. Sabaidee Luang Prabangtạo nên thành công lớn và Sakchai sẽ tiếp tục làm các phần phim tiếp theo dựa trên công thức này (Các vai chính do những diễn viên khác đảm nhận). Sakchai hiện đang làm một phim ma có tên là Pa Pankor Daeng (Chiếc khăn tay màu đỏ). Mặc dù trên thực tế chính phủ Lào không hoàn toàn chấp nhận ý tưởng mê tín dị đoan mà bộ phim đề cập đến nên buộc lòng Sakchai phải sửa kịch bản cho hợp với quy định.
Nhom_lam_phim_tre_cua_Lao_-_Dao_dien_Anysay_Keola_thu_2_tu_trai_sang
Nhóm làm phim trẻ của Lào - Đạo diễn Anysay Keola (thứ 2 từ trái sang).
Sakchai cho biết ba bộ phim đầu anh làm ở Lào là đứng ở góc nhìn, quan điểm của một người Thái: “Nhưng ở bộ phim thứ 4, tôi thử làm nó ở khía cạnh là người Lào. Bây giờ mọi chuyện đã tốt hơn khi chúng ta đang thấy các đạo diễn Lào làm phim Lào. Không khí cởi mở hơn, dù tôi có chút hơi lo lắng về thị trường không được rộng. Chỉ có khán giả Lào thôi thì sẽ không đủ để mang lại lợi nhuận cho bộ phim và đó chính là vấn đề mà các nhà làm phim trẻ Lào sẽ phải xem xét, cân nhắc. Trong trường hợp của tôi thì lại khác, tôi có thể giới thiệu những bộ phim của mình ở Lào cũng thuận lợi như ở Thái Lan, và tôi cũng có thể chiếu phim ở định dạng DVD để giúp giảm bớt khoản tiền đầu tư. Nếu chỉ tập trung cho thị trường Lào thì quả là tương đối khó khăn, ít nhất là ở giai đoạn đầu như bây giờ”.
Anysay nhận thức rất rõ điều này và nhóm Làn sóng Lào mới hy vọng có thể nhờ vào sự kết nối Thái Lan để giới thiệu những bộ phim của mình tới thị trường Thái. Mối quan tâm chính của Anysay, tất nhiên là yếu tố văn hóa. Làn sóng Lào mới là một nỗ lực để nhóm các nhà làm phim chia sẻ những câu chuyện Lào với nhân dân Lào. Về mối quan hệ Lào – Thái, cả Anysay và Panumas, những người đã có nhiều năm là “con thoi” giữa Bangkok và Vientiane đang hy vọng thấy được sự trao đổi qua lại giữa hai quốc gia mà họ coi như anh em trong nhà. Người Lào đã xem phim Thái hàng thập kỷ và đã đến lúc điều ngược lại diễn ra.
Thực tế đáng lo ngại là trong suy nghĩ của một số người Thái, từ “Lào” mang lại cho họ cảm giác bị dị ứng, kỳ thị. Và thực tế đã chứng minh một số bộ phim Thái thường phác họa hình ảnh người Lào và những gì liên quan đến Lào theo cách thiếu tôn trọng, không tế nhị. Như phim Mak Te (Những kẻ thua cuộc may mắn) trong đó đội tuyển bóng đá Lào được miêu tả một cách khôi hài giống như một nhóm người thất bại. Dù sao, đây là một cách cho thấy sự kỳ thị văn hóa, dù chủ ý hay không. Có một cách để hàn gắn văn hóa, xóa bỏ sự ngờ vực lẫn nhau, theo Anysay là “tăng cường giao thoa văn hóa giữa hai quốc gia và xem đây là cách tốt, có ý nghĩa hơn cả”. Bởi theo anh thì: “Người dân Thái Lan đã khiến tôi tin phim ảnh là lực lượng sáng tạo quan trọng, có thể nói được nhiều thứ hơn ngoài việc chỉ là phương tiện giải trí. Đất nước Thái Lan đã cho tôi thấy rằng, điện ảnh không phải là vô dụng. Người Lào chắc chắn có nhiều thứ để cải thiện, và tất nhiên tôi là một trong số đó”.
THEO (TIN MỚI) / BANGKOK POST 
Chào mừng và rất vui các bạn đến với blog chia sẻ mình!

Tham quan du ngoạn từ Nam chí Bắc:

An Giang || Bà Rịa - Vũng Tàu || Bắc Giang || Bắc Kạn || Bạc Liêu || Bắc Ninh || Bến Tre || Bình Dương || Bình Định || Bình Phước || Bình Thuận || Cà Mau || Cao Bằng || Cần Thơ || Đà Nẵng || Đắk Lắk || Đắk Nông || Điện Biên || Đồng Nai || Đồng Tháp || Hà Giang || Hà Nam || Hà Tĩnh || Hải Dương || Hậu Giang || Hòa Bình || Hưng Yên || Khánh Hòa || Kiên Giang || Kon Tum || Lai Châu || Lâm Đồng || Lạng Sơn || Lào Cai || Long An || Về Miền Tây || Nam Định || Nghệ An || Ninh Bình || Ninh Thuận || Phú Thọ || Quảng Bình || Quảng Nam || Quảng Ngãi || Quảng Ninh || Quảng Trị || Sóc Trăng || Sơn La || Về Tây Nguyên || Tây Ninh || Thái Bình || Thái Nguyên || Thanh Hóa || Thừa Thiên Huế || Thành phố Hồ Chí Minh || Thủ Đô Hà Nội || Tiền Giang || Trà Vinh || Tuyên Quang || Vĩnh Long || Vĩnh Phúc || Yên Bái

|| || || || || || || || || || || || || || || || || || || || || || || || || || || || || || || || || ||

Bộ sưu tập ảnh hot:

|| || || || || || || || || || || || || || || || || ||
Like bài viết nếu bạn thấy hay và có ích :
Những gì mình biết, hãy chia sẻ cho mọi người cùng biết nhé! Xin mời bạn bình chọn!

Bạn đã xem chưa

0 nhận xét | Viết lời bình

Copyright © 2014 Haitaynamkg Knowledge Humanity